Blog

Üçlü Tarama Testi

Hamilelik döneminde yapılan tarama testleri, bebeğin sağlığı hakkında önemli bilgiler verir. Bu testlerden biri olan üçlü tarama testi, down sendromu ve nöral tüp defekti gibi bazı genetik anomalilerin riskini belirlemeye yardımcı olur. Peki üçlü tarama testi tam olarak nedir, nasıl yapılır ve sonuçları nasıl yorumlanır? İşte detaylar…

Üçlü Tarama Testi Nedir?

Üçlü tarama testi (üçlü test), gebeliğin 16-20. haftaları arasında yapılan bir kan testidir. Bu test, anne adayının kanındaki üç farklı maddenin seviyesini ölçer:

1. Beta HCG (İnsan Koryonik Gonadotropin) – Gebelik hormonu
2. AFP (Alfa-Fetoprotein) – Bebeğin karaciğerinden salgılanan bir protein
3. Estriol (uE3) – Plasenta tarafından üretilen bir östrojen türü

Bu değerler, anne yaşı, kilo, gebelik haftası ve diğer faktörlerle birlikte değerlendirilerek bebekte Down sendromu (Trizomi 21), Edwards sendromu (Trizomi 18) veya nöral tüp defekti gibi durumların riski hesaplanır.

Üçlü Tarama Testi Neden Yapılır?

• Down sendromu riskini belirlemek
• Nöral tüp defekti (spina bifida gibi) olasılığını tespit etmek
• Edwards sendromu (Trizomi 18) riskini değerlendirmek
• Diğer kromozomal anomaliler hakkında ön bilgi sağlamak

Bu test, kesin tanı koymaz, sadece risk oranını gösterir. Yüksek risk çıkması durumunda amniyosentez veya CVS (koryon villus örneklemesi) gibi daha ileri testler önerilir.

Üçlü Tarama Testi Nasıl Yapılır?

1. Kan Örneği Alınır: Anne adayından basit bir kan alımı yapılır.
2. Laboratuvar Analizi: Kandaki HCG, AFP ve Estriol seviyeleri ölçülür.
3. Risk Hesaplaması: Elde edilen değerler, anne yaşı, gebelik haftası ve diğer faktörlerle birlikte özel bir programla analiz edilir.
4. Sonuçlar Değerlendirilir: Doktor, çıkan risk oranını açıklar.

Test sonucu genellikle 1/1000, 1/500 gibi bir oranla ifade edilir. Örneğin 1/200 risk, 200 gebelikten birinde bebekte down sendromu olabileceği anlamına gelir.

Üçlü Tarama Testi Sonuçları Nasıl Yorumlanır?

• Düşük Risk (Örn: 1/1000’den düşük): Bebekte anomali riski düşük kabul edilir.
• Orta Risk (Örn: 1/300-1/100): Ek testler gerekebilir.
• Yüksek Risk (Örn: 1/100’den yüksek): Kesin tanı için amniyosentez önerilir.

Önemli Not: Üçlü tarama testi, %100 kesin sonuç vermez. Bazı durumlarda yalancı pozitif (risk yüksek çıkmasına rağmen bebek sağlıklı) veya yalancı negatif (risk düşük çıkmasına rağmen bebekte anomali olabilir) sonuçlar görülebilir.

Üçlü Tarama Testi ile İkili ve Dörtlü Test Arasındaki Fark Nedir?

• İkili Test (11-14. Hafta): PAPP-A ve serbest Beta HCG ölçülür.
• Üçlü Test (16-20. Hafta): Beta HCG, AFP ve Estriol ölçülür.
• Dörtlü Test (15-22. Hafta): Üçlü testteki maddelere ek olarak İnhibin A da bakılır.

Dörtlü test, üçlü teste göre daha yüksek doğruluk oranına sahiptir. Günümüzde birçok doktor, üçlü test yerine dörtlü testi tercih etmektedir.

Üçlü Tarama Testi Herkese Yapılır mı?

• 35 yaş üstü gebeliklerde risk daha yüksek olduğu için önerilir.
• Ailede genetik anomali öyküsü varsa yapılması uygundur.
• Düşük riskli gebeliklerde bile rutin tarama amaçlı istenebilir.

Üçlü Tarama Testi Yaptırmalı mıyım?

Üçlü tarama testi, bebeğinizin sağlığı hakkında önemli ipuçları verir. Ancak unutmayın ki bu test kesin tanı koymaz, sadece risk oranını gösterir. Eğer sonuçlar yüksek riskli çıkarsa, doktorunuz kesin tanı testleri önerecektir.

Unutmayın: Bu makale sadece bilgilendirme amaçlıdır ve doktor tavsiyesi yerine geçmez. Herhangi bir sağlık sorununuz varsa mutlaka bir doktora danışın.